TSCS - Tionscadal Taispeána Leabharlainne

7076_make-book.jpg

Tionscadal Leabharlainne

 

Ábhair
Cúlra
Cur síos
Gníomhaíochtaí
Taighde
Forbairt
Leabharlannaí Scoile TSCS
Leabharlanna TSCS @



Cúlra 
I nDeireadh Fómhair 2001, d’fhógair an tAire Oideachais agus Eolaíochta Tionscadal Taispeána Leabharlainne TSCS mar chuid de Thionscadal na Luathlitearthachta. Nuair a cuireadh tús leis an Tionscadal i samhradh 2002, bunaíodh leabharlanna scoile d’ardchaighdeán in 11 scoil a bhí ag glacadh páirte sa Chlár TSCS ar bhonn náisiúnta. Ón tús, bhí leabharlannaí cáilithe go gairmiúil ag obair go lánaimseartha i ngach leabharlann. Faigheann na leabharlannaithe uile dianoiliúint ó Sheirbhís Tacaíochta an TSCS sa litearthacht agus i bhforbairt na teanga dírithe go sonrach ar dhéagóirí tearcghnóthaithe faoi mhíbhuntáiste.
Ar ais chuig an mBarr

Cur Síos
Is spásanna foghlama atá fáilteach, compordach, spreagúil agus dinimiciúil iad Leabharlanna TSCS. Déantar gach Leabharlann a stocáil le bailiúchán spreagúil leabhar atá roghnaithe go cúramach agus le hacmhainní eile a dearadh chun an déagóir doicheallach a spreagadh agus a ghabháil. Is spásanna foghlama gníomhaí cruthaitheacha iad na leabharlanna seo a dheartar agus a reáchtáiltear go sonrach le feabhas a chur ar leibhéil litearthachta agus le heispéireas foghlama dhaltaí TSCS a bhreisiú.  Agus tosaíocht á tabhairt acu do dhaltaí TSCS, cuireann na leabharlanna seirbhís ar fáil don scoil ar fad, lena n-áirítear rannóga dea-stocáilte acmhainní do mhúinteoirí.
Ar ais chuig an mBarr

Gníomhaíochtaí
Tá cláir bunaithe ag na leabharlanna uile de ranganna, ócáidí agus gníomhaíochtaí sa leabharlann. Déantar scileanna léitheoireachta agus scríbhneoireachta a fhorbairt, cothaítear nósanna léitheoireachta agus cleachtar na scileanna faisnéise is gá chun feidhmiú agus páirt a ghlacadh sa tsochaí. Reáchtálann leabharlannaithe, a oibríonn i gcomhpháirtíocht ghairmiúil le múinteoirí, cláir dhiana agus dhírithe a bhfuil mar aidhm acu scileanna Litearthachta agus Uimhearthachta déagóirí a fheabhsú. Mar ionaid chultúrtha i gcroílár na scoileanna, freastalaíonn na leabharlanna scoile go rialta ar chuairteoirí éagsúla lena n-áirítear scéalaithe, údair, maisitheoirí, scannánóirí, damhsóirí, ceoltóirí agus neart eile.

Tá na leabharlanna Tionscadail ina dianacmhainn ag croí an chórais oideachais. Tá cáil ag baint leis na leabharlanna go bhfuil daltaí ag baint tairbhe as eispéireas níos praiticiúla agus níos teagmhálaí, a neartaítear le braistint go bhfuil siad ag baint níos mó amach. Tríd an gcuraclam a leathnú ar mhodh a fhreagraíonn do bhuanna agus do chumas daltaí, tá go leor daltaí ag fáil torthaí níos fearr ar scoil.

Is sampla iad seo a leanas den raon leathan gníomhaíochtaí, atá ar siúl faoi láthair sna Leabharlanna Tionscadail:

  •       Clubanna leabhar do dhaltaí agus do mhúinteoirí;
  •       Léitheoireacht Beirte an TSCS;
  •       Ranganna léitheoireachta ar an amchlár;
  •      Word Millionaire TSCS;
  •       Sárthaispeántas idirchultúrtha;
  •      Leabhair a fáil ar iasacht ar mhaithe lena léamh mar chaitheamh aimsire;
  •      Readalong TSCS;
  •     Scéalaíocht;
  •     Taispeántas TSCS Make A Book;
  •     Clár Litearthachta don Teaghlach;
  •    Ábhair deartha ag daltaí
  •     Oiliúint maidir le Scileanna Leabharlainne agus faisnéise;
  •     Spás léirithe;
  •     Scríbhneoireacht chruthaitheach agus Drámaíocht;
  •      Spás taispeántais;
  •      Gníomhaíochtaí agus Clubanna roimh uaireanta scoile agus ina ndiaidh;
  •      Cláir Uimhearthachta
  •      Taispeántas de shaothar na ndaltaí;
  •     Cuairteanna agus cónaitheacht údar.

Ar ais chuig an mBarr

Taighde

I rith na trí bliana tosaigh de thréimhse phíolótach an Tionscadail, le comhoibriú na bpríomhoidí, na múinteoirí agus na ndaltaí sna 11 scoil Tionscadail, le tacaíocht Fhoireann Tacaíochta TSCS, Choiste Comhairleach an Tionscadail agus na Foirne Bainistíochta Tionscadail, agus le tiomantas na leabharlannaithe, rinneadh mhórmheastóireacht ar an Tionscadal a chur i gcríoch. Scrúdaíodh agus rinneadh anailís ar thionchar na leabharlann ar na nithe seo a leanas: eispéiris foghlama na ndaltaí TSCS agus na ndaltaí eile, eispéiris teagaisc na foirne, ionchais na bpríomhoidí agus freagairtí an phobail níos leithne. Foilsíodh an tuarascáil taighde ‘Room for Reading’ ina dhiaidh sin sa bhliain 2005.

Is iad seo a leanas príomhthorthaí na tuarascála: 

  •     Scóir léitheoireachta i measc dhaltaí an TSCS feabhsaithe go suntasach;
  •     Níos mó daltaí ag fáil leabhar ar iasacht i rith bhlianta an Tionscadail;
  •      Fianaise ar thinreamh níos fearr;
  •     Sealbhú níos fearr go dtí an tSraith Shinsearach;
  •     Leibhéil fheabhsaithe chomhdhírithe;
  •     Níos mó suime agus inspreagtha i measc daltaí
  •    Tháinig leabharlann na scoile chun cinn mar áit lárnach sna scoileanna Tionscadail maidir le foghlaim dhearfach, nuálach agus rathúil bunaithe ar an dalta;
  •     Bhí tionchar díreach ag straitéisí litearthachta bunaithe sa leabharlann ar fhoghlaim na ndaltaí 

...léirítear leis na torthaí arís agus arís eile, gur féidir le tionchar suntasach a bheith ag leabharlanna scoile dea-stocáilte, dea-bhainistithe, le rochtain ar leabhar trí chláir leabharlann struchtúrtha atá dírithe ar riachtanais fhoghlama agus suimeanna fiú an léitheoir ar leasc leis an léamh(aistriúchán ar ábhar ó Room for Reading, 2005, lth. 131) 

Rinneadh taighde ina dhiaidh sin i rith na bliana acadúla 2006-2007. Is éard a bhí i gceist leis seo staidéar ar dhaltaí TSCS ‘Céimithe’ i.e. daltaí TSCS a ghlac páirt sa bhunstaidéar taighde agus a bhí fós cláraithe ina scoileanna mar dhaltaí den tSraith Shinsearach.  Scrúdaíodh an tionchar fadaimseartha a bhí ag rochtain a bheith ag duine ar leabharlann scoile le foireann ghairmiúil ar spriocanna oideachais, eispéiris agus torthaí daltaí dá leithéid.

Is iad seo a leanas príomhthorthaí na tuarascála leanúnaí: 

  •  Úsáid rialta leanúnach de leabharlann na scoile;
  •   Leibhéil an-ard d’úsáid leabharlainne poiblí;
  •   Nasc dearfach lena n-oideachas dara leibhéal;
  •   Tionchar dearfach ag leabharlann na scoile ar spriocanna oideachais fadtéarmacha na ndaltaí;
  •   Tionchar dearfach ag leabharlann na scoile ar fhorbairt iomlánaíoch na ndaltaí chomh maith lena bhforbairt bhunaithe ar an gcuraclam;
  •   Tá taighde ar an tionscadal fós ar bun agus tá múinteoirí ag déanamh meastóireachta ar réim agus ar fheidhm úsáid na leabharlainne faoi láthair.

Ar ais chuig an mBarr

Forbairt

Faoi Phlean Gníomhaíochta DEIS, déanfar an Tionscadal Taispeána Leabharlainne TSCS a leathnú agus a chur i ngníomh i 50 scoil ainmnithe atá faoi mhíbhuntáiste faoi 2010. Cuireadh tús leis an bhforbairt seo cheana le 20 scoil nua ag glacadh páirte sa Tionscadal ó 2007 i leith, agus anois tá 30 scoil rannpháirteach san iomlán. Meastar go bhfógrófar i rith 2009 10 scoil eile a bheidh ag glacadh páirte agus go gcuirfear tús leis na leabharlanna a shocrú sna scoileanna sin i rith scoilbhliain 2009/2010.

Ar ais chuig an mBarr

Leabharlannaí Scoile TSCS

Oibríonn leabharlannaí na scoile mar chuid de líonra leabharlannaithe sa Tionscadal Taispeána Leabharlainne TSCS. Tá sé/sí freagrach, in éineacht le baill thábhachtacha d’fhoireann na scoile, as straitéisí a leagan amach agus a chur chun feidhme chun dul i ngleic leis na deacrachtaí litearthachta a bhíonn ag roinnt mhaith daltaí TSCS. Tá cláir bunaithe ag na leabharlanna reatha uile de ranganna, ócáidí agus gníomhaíochtaí sa leabharlann. Déantar scileanna léitheoireachta agus scríbhneoireachta a fhorbairt, cothaítear nósanna léitheoireachta agus cleachtar na scileanna faisnéise is gá chun feidhmiú agus páirt a ghlacadh sa tsochaí. Ní bhíonn ar leabharlannaithe ranganna a ghlacadh ar an amchlár. Ina áit sin, i gcomhpháirtíocht ghairmiúil le múinteoirí, reáchtálann siad cláir dhiana agus dírithe a bhfuil mar aidhm acu scileanna litearthachta dhaltaí TSCS a fheabhsú. Leantar cur chuige traschuraclaim agus na gníomhaíochtaí uile á bpleanáil agus á ndearadh.

Ar ais chuig an mBarr